دور زدن موانع اقتصادی؛ افغانستان بحران را به فرصت تبدیل می کند

۲۹ جوزا ۱۳۹۶ هشدار

با افتتاح دهلیز هوایی حمل و نقل کالای تجاری میان افغانستان و هند، افغانستان نخستین محموله‌های تجاری‌اش را از طریق هوا به هند فرستاد. حمل کالای تجاری میان افغانستان و هند، امیدواری‌های زیاد را برای گسترش روابط تجاری میان این دو کشور به وجود آورد است. مقام‌های افغان می‌گویند که برای دور زدن موانع اقتصادی، تنها یک راه وجود ندارد و روابط اقتصادی این کشور، گسترش خواهد یافت.

همزمان با ایجاد دهلیز هوایی میان افغانستان و هند، واردات از پاکستان که یگانه رقیب سرسخت هند به شمار می رود، کاهش ۲۷درصدی داشته است. رییس جممهور غنی در افتتاح دهلیز هوایی تجاری میان افغانستان و هند گفت: «کسانی که بحران ایجاد می‌کنند، این درس را بگیرند که افغانستان بحران را به فرصت تبدیل می‌کند.»

در زمستان سال گذشته، نزدیک به یک ماه مرزهای پاکستان به روی تجار افغانستان بسته شد و قیمت مواد خوراکه به شدد افزایش یافت. تجار افغانستان در یک نشست خبری اعلام کرده بودند که کشورهای دیگر به غیر از پاکستان، بیشتر به نفع تجارت افغانستان است و این کشور «باید» در روابط تجاری‌اش با پاکستان تجدید نظر کند.

با آن‌که رهبران دو کشور در دسمبر سال گذشته میلادی در کنفرانس قلب آسیا روی ایجاد دهلیز حمل کالای تجاری میان افغانستان و هند به توافق رسیده بودند، اکنون پس از  شش ماه این دهلیز افتتاح شد. مسوولان می‌گویند که از این پس، هفته یک پرواز برای انتقال محصولات زراعتی به هند صورت خواهد گرفت.

به گفته مسوولان اتاق‌های تجارت و صنایع افغانستان، انتقال کالای تجاری از طریق هوا «دور زدن موانع راه تجاری» است که نخستین محموله تجاری تجار افغان به ارزش ۵میلیون دالر امروز به قصد هندوستان کابل را ترک می‌کند. قرار است هفته آینده ۴۰ تُن میوه خشک از ولایت جنوبی قندهار به دهلی انتقال داده شود.

افغانستان بیشترین تولید را در بخش زراعتی دارد و در دیگر بخش‌ها هنوز تولیدات برای صادرات ندارد. انتقال محموله‌های زراعتی به هند باعث تولید بیشتر و ایجاد کار در کشور خواهد شد. پس از ایجاد مرکزهای بسته بندی در ولایت های قندهار، هرات، مزار و کابل باعث شده است که در چند سال اخیر تولیدات زراعتی افغانستان افزایش یابد.

پیش از این تولیدات میوه خشک افغانستان نیز در بازارهای جهانی عرضه شده و تولیدات محصولات زراعتی افزایش یافته است؛ اما نبود مرکزهای بسته بندی یگانه مشکل صادرات فراورده های تولیدات زراعتی به حساب می رود که تاحدی در سال های اخیر رفع شده است.

در کنار این، افغانستان یکی از کشورهایی است که کمترین میزان صادرات را دارد و بیشترین کالای مورد نیازش را از بندرهای پاکستان، ایران و دیگر کشورهای همسایه وارد می‌کند؛ اما پیدا شدن تنش در روابط سیاسی افغانستان با پاکستان در زمان حکومت وحدت ملی سبب شد که روابط تجاری دو کشور نیز با مشکل مواجه گردد.

هر چند پاکستان با بسته کردن مرز به روی تاجران افغان، به عنوان یک ابزار فشار بر حکومت افغانستان استفاده کرده است، با این حال، رییس جمهور غنی می‌گوید که دولت و سرمایه داران روی روندی باید کار کنند که مشکل های تجارت و اقتصاد افغانستان به فرصت تبدیل شود. به گفته رییس جمهور غنی افغانستان تا زمانی که صادر کننده نباشد، فقر و بی ثباتی رفع نمی شود.

فصل نو، فصل تجارت

افغانستان با آن که یک کشور وارداتی است و ثبات سیاست پولی‌اش از این ناحیه آسیب دیده است؛ اما ارگ ریاست جمهوری می‌گوید که گسترش روابط اقتصادی با کشورهای همسایه، در زمان حکومت وحدت ملی، فصل تجارت، ترانزیت و توسعه است.

شاه‌حسین مرتضوی سرپرست دفتر سخنگویی رییس جمهور، در صفحه فیسبوک خود نوشته: «افغانستان دیگر محدود به یک دروازه نمی باشد. مرزهای جدیدی یکی پس از دیگری برای تجارت و ترانزیت گشوده می شود.» به گفته او، اکنون افغانستان در محور اصلی توجه کشورهای منطقه وخصوصا اسیا قرار دارد. این فصل می تواند افغانستان را در رسیدن به آبادانی وعبور از مشکلات موجود کمک کند. پروژه های مانند “تاپی، کاسا یک هزار، خط آهن آقینه، خط آهن هرات-مشهد، خط آهن ترکمنستان-هرات، خط آهن- مزار-هرات که نطقه وصل چین به ایران خواهد شد، بندر چابهار و دهلیز هوایی افغانستان- هند” دست آوردهایی اند که در زمان حکومت وحدت ملی سندهای آن به امضا رسیده است و دهلیز هوایی افغانستان و هند نیز امروز افتتاح شد.

کارشناسان اقتصادی نیز بر گسترش روابط اقتصادی افغانستان با کشورهای همسایه تاکید دارند و می‌گویند که روابط بیشتر برای انتقال محموله های تجاری با کشورهای همسایه، از بلند رفتن نرخ مواد اولیه می کاهد. آذرخش حافظی استاد دانشگاه می گوید که حفظ روابط اقتصادی با پاکستان و هم‌چنان گسترش آن با هند، افغانستان را در موقعیت بهتری قرار خواهد داد و افغانستان ترجیحا باید با همسایه‌گانش روابط دوستانه داشته باشد.

سردار داهی

هم رسانی