عملیات کُند نظامی و افزایش نگرانی‌ها از عمق فاجعه میرزا ولنگ

۲۱ اسد ۱۳۹۶ هشدار

هم‌زمان با واکنش‌های تند نهادهای مدنی و حقوق بشری درباره فاجعه میرزا ولنگ، عملیات نظامی در این روستای ولایت سرپل ادامه دارد. این عملیات از پنج‌شنبه شب، نوزدهم ماه اسد برای باز پس‌گیری این منطقه از تسلط طالبان و داعش آغاز شد.

رهبری این عملیات نظامی، بدوش فرماندهی قول اردوی ۲۰۹ شاهین است و در آن نیروهای هوایی، کماندو و قطعه خاص پولیس سهم دارند. در آخرین معلوماتی که وزارت دفاع ملی در اختیار رسانه‌ها گذاشته، سیزده جنگ‌جوی طالب بشمول دو فرمانده این گروه در این عملیات‌ها کشته شده اند. دفتر مطبوعاتی وزارت دفاع ملی در صحفه تویتر این وزارت نوشته است که دراین عملیات‌ها، چهار جنگ‌جوی دیگر زخمی شده اند.

دفتر مطبوعاتی والی سرپل نیز روز جمعه گزارش داد که در یک حمله هوایی پنجشبه شب ارتش ملی در منطقه لغمان ولایت سرپل، یکی از فرماندهان برجسته تروریستان به نام مسافر، که در جنایات میرزا ولنگ دست داشت، کشته شده است. فرمانده دیگر طالبان که وزارت دفاع ملی از کشته شدن آن خبرداده، قاری احمدی خوانده شده است.

در تصاویر نشر شده که در صحفه فیس‌بوک ظاهر وحدت والی سرپل دیده می‌شود، او خود نیز به صف اول نبرد رفته و جنگ را از نزدیک نظارت می‌کند. منطقه راه‌بردی میرزا ولنگ در ولسوالی صیاد ولایت سرپل موقعیت دارد. باشندگان این منطقه و نیروهای خیزش مردمی، در دوسال گذشته در برابر حمله‌های طالبان مقاومت کردند. اما سرانجام مقاومت آنان هفته گذشته، در برابر حملات گسترده طالبان و داعش شکست خورد و این منطقه بدست جنگ‌جویان این دو گروه سقوط کرد. مهاجمان پس از تسلط بر این منطقه، بیش از پنجاه غیرنظامی بشمول زنان و کودکان را به رگبار بستند و ده ها خانواده بشمول زن و کودک را به گروگان گرفتند و خیلی‌های دیگر را آواره کردند.

واکنش تند کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان

هم‌زمان با این، کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان، شواهد و مدارک دریافت شده‌ی این کمیسیون را در رابطه به کشتار گروهی غیر نظامیان در قریه میرزاولنگ، منتشر کرده است. این کمیسیون، عمل ارتکاب یافته در میرزا اولنگ را مصداقی از جنایت علیه بشریت خوانده است؛ زیرا به گفته این کمیسیون، این حمله به صورت گسترده و سازمان يافته بر علیه يک جمعيت غيرنظامي صورت گرفته و موجب کشتار افرادملکی، بیجا شدن تعداد زیادی از خانواده‌ها، به گروگان گرفتن مردم و تخریب و تاراج اموال و ملکیت‌های شخصی افراد گردیده است.

مدارک کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان شمار کشته شدگان را ۵۰ الی ۶۰ تن می‌خواند که قتل ۵ زن و ۳ کودک نیز در آن شامل می‌باشد. کارمندان کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان تاهنوز مشخصات کامل ۴۳ نفر از جان باختگان را که همه غیر نظامی بوده اند، دریافت کرده است. علاوه بر قتل این افراد، ۸ تن زخمی شده و ۴۷۱ فامیل از این روستا بی‌جاشده و در روستاهای دیگر و مرکزولایت سرپل متواری شده اند.

اظهارات نجات یافتگان و شاهدان عینی به کارمندان کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان به شدت تکان دهنده و وحشتناک است. یک شاهد عینی، زن ۳۹ ساله گفته است: ” روز شنبه بعد ازنماز صبح فیر مرمی شروع شد و طالبان وارد قریه ما شدند، هرکس سر راه شان شد، به قتل رساندند. داعشی‌ها بروی شان ماسک کشیده بودند. مردهای خانواده ما را اول دست بند زدند بعد بالایش فیر کردند. جمعاً از فامیل ما ۹ نفر رادر یک جر انداخته و تیرباران کردند. سه جسد را برای ما دادند که دفن کردیم، به تعداد ۶جسد از جوانان را ندادند و در گور دسته جمعی انداختند.”

کمیسیون مستقل حقوق بشر افغانستان از تصمیم دادستانی کل افغانستان، برای تحقیق در مورد این واقعه به عنوان یک قضیة جنایت جنگی و جنایت علیه بشریت استقبال کرده و از دولت افغانستان ونهادهای عدلی و قضایی خواسته که با بررسی دقیق این حادثه‌ای خونین، عاملان این جنایت و تمام کسانی را که به نوعی در وقوع این فاجعه نقش داشته اند، شناسایی نموده و مورد تعقیب عدلی و قضایی قرار بدهند.

رییس کمیسیون مستقل حقوق بشر، هم‌چنین از دولت افغانستان خواسته تا با اتخاذ تدابیر جدیِ امنیتی در سراسر این کشور، بخصوص مناطق آسیب پذیر، از افراد و گروه‌های غیر نظامی در برابر حملات تروریستی حفاظت نموده و اجازه ندهد تا دیگر هیچ شهروندی قربانی اعمال تروریستی مخالفان مسلح دولت شوند.

این کمیسیون از گروه‌های تروریستی فعال در افغانستان نیز خواسته که از ارتکاب جنایت، هدف قرار دادن افراد، گروه‌ّها و اماکن غیر نظامی ونقض حقوق بشر و حقوق بشردوستانه دست برداشته و به خشونت و جنایت علیه شهروندان افغانستان پایان بدهند.

هم‌دردی شهروندان افغانستان

در پی رویداد فاجعه بار میرزا ولنگ، بسیاری از شهروندان افغانستان، با قربانیان این رویداد ابراز هم‌دردی کرده و صفحه‌های کاربری شان را سیاه ساخته‌اند. ملک ستیز یکی از فعالان مدنی و حقوق بشری است که از نهادهای جامعهء مدنی، کمیسیون مستقل حقوق بشر، فعالان حقوق بشر، حقوق زنان و روشن‌فکران خواسته است یک نشست جمعی اضطراری با رییس یوناما و رییس شاخه حقوق بشر سازمان ملل در کابل داشته باشند.

او گفته است که در این نشست باید از سازمان ملل خواسته شود که گزارش‌گر ویژه سازمان ملل متحد در امور «رفع ژینوساید یا نسل‌کشی» از میرزا ولنگ به زودترین فرصت بازدید نماید و پیرامون نسل کشی در افغانستان تحقیقات حرفه‌یی و جهان‌شمول آغاز نماید.

این فعال حقوق بشر، خاموشی در این لحظات حساس را مرگ حقوق بشر در افغانستان خوانده است. او در پیام هم‌دردی اش گفته است: “هزاره‌بودن ارزش است، ننگ نیست. هزاره‌بودن نماد زحمت و پویش ‌است، شرم نیست. هزاره‌بودن نشانه‌یی از ستم تاریخ است، خجالت نیست. من یک هزاره هستم و با افتخار از معنای هزاره‌بودن حراست خواهم کرد. زیبایی میهن و مردمم در رنگینی آن است. نفرین بر عاملین ژینوساید!”.

بسیاری از فعالان مدنی و سیاسی نیز با انتقاد از حکومت افغانستان این رویداد را یک فاجعه انسانی خوانده و آن را محکوم کرده اند. شماری از فعالان اجتماعی – مدنی دست به جمع آوری کمک برای بی جا شدگان این رویداد زده اند و از مردم خواستار اشتراک در این همکاری عمومی شده اند.

نگرانی سازمان ملل متحد

این درخواست فعالان مدنی و حقوق بشری در حالی مطرح می شود که نمایندگی سیاسی سازمان ملل متحد در افغانستان – یوناما، برای دریافت حقایق از  تلفات غیر نظامیان و خشونت‌هایی که درروستای میرزا ولنگ ولایت سرپل صورت گرفته است، تحقیق گسترده‌ای را انجام داده است. این تحقیق توسط تیمی از متخصصین بخش حقوق بشر هیأت معاونت ملل متحد در افغانستان (یوناما) انجام و پایان یافته است.

یوناما گفته است که یافته‌های ابتدایی خود را در نزدیک‌ترین فرصت به نشر می‌رساند و طرف‌های درگیر پیش از یافتن حقایق از بهره برداری سیاسی از حوادث خود داری کنند. تادامیچی یاماموتو نماینده ویژه دبیر کل سازمان ملل متحد برای افغانستان گفته است: “ما عمیقا از گزارش‌های وحشتناک از کشته شدن افراد ملکی و خشونتی که صورت گرفته است، نگرانیم. اطمینان داشته باشید که ملل متحد به کار بی طرفانه‌ای خود برای دریافت حقیقت و حساب‌دهی ادامه خواهد داد و یافته‌های ابتدایی اش را به زودترین فرصت به نشر خواهد سپرد.”

در همین پیوند، دانیل بیل رییس بخش حقوق بشر هیأت معاونت ملل متحد در افغانستان و نماینده کمیساری عالی حقوق بشر ملل متحد در افغانستان صبح امروز شنبه با محمد ظاهر وحدت والی سرپل دیدار کرده است.

در این دیدار پیرامون چگونگی فاجعه میرزاولنگ و کشتار بی رحمانه‌ای مردم این روستا گفت‌وگو شده و دانیل بیل نسبت به این رویداد، ابراز تاسف کرده است. دفتر مطبوعاتی ظاهر وحدت می‌گوید، خانم بیل کشتار گروهی باشندگان میرزاولنگ را جنایت ضد بشری خوانده و خواستار محاکمه عاملان این رویداد شده است.

آصف سحر

هم رسانی