حمله بر حسینیه‌ای در کابل با تغییر تاکتیک؛ تهدیدهای امنیتی همچنان جدی است

۸ میزان ۱۳۹۶ هشدار

کابل در یک ماه اخیر شاهد دو حمله مرگبار تروریستی بود که بالای مساجد شیعیان افغانستان انجام شده‌است. در آخرین مورد، دیروز جمعه هفتم ماه میزان، حسینیه قلعه فتح الله واقع در سرک هفتم این منطقه هدف حمله انتحاری قرار گرفت. هر چند که عامل انتحای پیش از رسیدن به هدف، از سوی نیروهای امنیتی شناسایی می‌گردد، با آنهم موفق می‌شود مواد انفجاری همراه‌اش را در نزدیکی‌های مسجد انفجار دهد.

این حمله زمانی صورت می‌گیرد که مردم بعد از پایان نماز جمعه، در حال بیرون شدن از مسجد بودند. وقوع انفجار با خروج مردم از مسجد  هم‌زمان می‌شود و این امر باعث می‌گردد که این حمله پنج کشته و بیش از بیست زخمی برجای بگذارد. گروه تروریستی داعش مسوولیت این حمله را به عهده گرفته است.

نجیب دانش سرپرست دفتر سخن‌گوی وزارت امور داخله با اعلام آخرین جزئیات این رویداد گفته است که عامل انتحاری در لباس چوپان و با استفاده از چند راس گوسفند خود را تا در مربوطات سرک هفتم قلعه فتح الله می‌رساند و بعد از شناسایی از سوی نیروهای امنیتی، مواد همراه‌اش را منفجر می سازد. او گفته: “در نتیجه این انفجار با تاسف پنج تن از هموطنان بيگناه ملكي ما شهید و ۲۰ تن دیگر شامل زنان و كودكان زخم برداشته اند”.

به گفته آقای دانش سه فرد مشکوک نیز از این ساحه از سوی نیروهای امنیتی بازداشت شده‌اند. با این حال، آمارهای تائید ناشده نشان می‌دهد که شمار قربانیان این رویداد، شش کشته و بیشتر از سی زخمی بوده است.

پیش از این، حمله بالای مسجد امام زمان واقع در منطقه خیرخانه از مربوطات حوزه امنیتی یازدهم شهر کابل، در چهارم ماه سنبله صورت گرفت. آن حمله نیز روز جمعه و هنگام ادای نماز جمعه انجام شد. در آن حمله، نخست یکی از مهاجمان انتحاری، مواد هم‌راه‌اش را در دروازه ورودی مسجد منفجر ساخت و در پی آن، سه تروریست دیگر، به داخل مسجد رفتند و نماز گزاران را، زمانی که مشغول ادای نماز جمعه بودند، با چاقو، کارد و رگبار، سلاخی کردند. مهار آن حمله چهار ساعت طول کشید و شمار قربانیان آن هم به بیش از چهل کشته و نزدیک به یک صد زخمی رسید. گروه داعش مسوولیت آن حمله را نیز به عهده گرفته بود.

واکنش حکومت افغانستان

حمله بر حسینیه قلعه فتح الله، با واکنش‌های تندی مقام‌های دولتی و ملی همراه شد. محمد اشرف غنی رئیس جمهور از این رویداد ابراز تاثر کرد و هدف قرار گرفتن اماکن مقدس و تکایا از سوی  گروه‌های تروریستی را ثابت کننده ماهیت ضد دینی وبشری این گروه‌ها عنوان کرد.

آقای غنی در پیام‌اش بر وحدت مذاهب و هم‌بستگی مردم افغانستان تاکید کرده است. رییس جمهور افغانستان گفته است: ” ملت یک‌پارچۀ افغانستان با صدای واحد بار دیگر انزجار خویش را در راستای نابودی تروریستان و تحکیم وحدت ملی ابراز داشته، خاطرنشان می‌سازد که هیچ گروه و کشوری نمی‌تواند با این چنین اعمال به اهداف نامشروع و شوم خود دست یابد”.

آقای غنی در این پیام‌اش روی برگزاری با شکوه مراسم عاشورا نیز تاکیده کرده و گفته است: “مردم مسلمان ما در هم‌آهنگی هم و هم‌کاری با نیروهای امنیتی شان مراسم عاشورا را با شکوه‌تر از سال‌های قبل تجلیل خواهند کرد و تسلیم یک اقلیت کوچک که دین را به گروگان گرفته اند، نخواهند شد.”

تغییر تاکتیک‌های تروریستان و آسیب پذیری‌ها در ماه محرم

حمله روز جمعه بر حسینیه قلعه فتح الله و تاکتیکی که عاملان این حمله به کار گرفتند، بار دیگر نگرانی گسترده‌‌ای را در میان شهروندان ایجاد کرد. نگرانی از به کار گیری شیوه‌های گونه‌گون برای حمله بر مردم از سوی تروریستان.

حمله دیروز جمعه با استفاده از جامه چوپانی و رمه گوسفند انجام شد. شیوه‌ای که تا هنوز دست کم در افغانستان بی پیشینه بود.

حمله شام پنجشنبه ششم میزان در چنداول کابل هم توسط ماین مقناطیسی صورت گرفت. در این حمله که ماین مقناطیسی در موتر نوع رنجر پولیس کار گذاشته شده بود، دو غیر نظامی و یک افسر پولیس مبارزه با تروریزم وزارت داخله کشته و شانزده تن دیگر بشمول دو پولیس و چهارده غیر نظامی زخمی شدند.  حمله بر مسجد امام زمان هم با استفاده از لباس پولیس صورت گرفت. چند ماه پیش، حمله چهارشنبه سیاه دهم جوزا در چهار راهی زنبق کابل نیز با استفاده از تانکر فاضلاب انجام شد. تاکتیک های که همواره مردم و نیروهای امنیتی را غافل گیر کرده است.

تغییر تاکتیک‌های تروریستان در این گونه حمله‌ها، اکنون بیش از هر زمانی دیگر، برای مردم افغانستان، به ویژه باشندگان کابل خطر آفرین شده است. آن‌هم زمانی که باشندگان این شهر، بخصوص پیروان مذهب شیعه در ایام محرم و عزاداری روزهای تاسوعا و عاشورا قرار دارند. اکنون و در چنین شرایطی که برگزاری مراسم عزاداری دهه عاشورا به شکل گسترده و در نقاط مختلفی از کابل جریان دارد، هوشیاری، بیداری و تدبیر بیشتر مردم و نیروهای امنیتی را می طلبد تا در امر پیش‌گیری از حمله‌های مشابه تروریستان، بیش‌تر از هرزمانی دیگر هم‌آهنگ و با جدیت کامل فعالیت نمایند.

در سال روان خورشیدی، حکومت برای پیش‌گیری از حمله‌های تروریستی بر مسجدها و اماکن عمومی، “پالیسی امنیت ملی مراکز دینی” را در آستانه محرم روی دست گرفت. براساس این طرح امنیتی، مسئولیت تامین امنیت مساجد به دوش خود مردم واگذار شده است.

حکومت برای هر مسجد نظر به میزان جمعیت آن، افرادی را از مردمان محل استخدام و آنان را آموزش داده و برای شان سلاح توزیع کرده است. اکنون نیز همین افرادی مردمی است که در در شهر کابل، در کنار نیروهای امنیتی، مسئول تامین امنیت مساجد هستند. اما انتخاب این افراد به شکل فوری و در برخی موارد به شکل واسطه‌ای و سلیقه‌ای صورت گرفته و از سوی هم وزارت امور داخله برای آموزش این افراد فرصت کافی در دست نداشت. این امر تجربه، تخصص و توان‌مندی این افراد را در خصوص تامین امنیت مساجد و عزاداران زیر سوال برده و نگرانی‌ها در این زمینه هم‌چنان به قوت خود باقی است.

نیروهای امنیتی هم‌چنان مسوول است

پیش بینی از همین نگرانی‌ها بود که کمیسیون مربوط به تطبیق “پالیسی امنیت ملی مراکز دینی” در آستانه محرم نشستی تشکیل داد و در آن نشست از تامین امنیت مسجدها و مراکز تجمع مردمی در ایام محرم اطمینان داده شد.

نشست این کمیسیون با ریاست سرور دانش معاون دوم رییس جمهور برگزار شد. در آن نشست، وزرای داخله، امور مهاجرین، ترانسپورت، رییس ستاد مشترک ارتش ملی، معین ارشد امنیتی وزارت داخله، فرماندهان گارنیزیون و پولیس کابل، تیم امنیتی کابل و اعضای کمیسیون‌های امنیتی مساجد و تکیه‌خانه‌ها، حضور داشتند.

ویس برمک سرپرست وزارت داخله در این نشست گفته بود که بر مبنای تدابیر مشترک امنیتی که زیر نظر رییس ستاد مشترک ارتش ملی و معین ارشد امنیتی وزارت داخله برای تامین امنیت مساجد وتکایا و مراسم تجلیل از دهه محرم اتخاذ شده، نیروی‌های امنیتی قبل از شروع مراسم‌ها، در اماکن مربوطه مستقر خواهند شد.

سرور دانش معاون رئیس جمهور در آن نشست تاکید کرده بود که استخدام و دست به کار شدن مردم برای تامین امنیت مساجد و اماکن مقدس، به معنای رفع مسئولیت نیروهای امنیتی، بخصوص پولیس نیست. او گفته بود که نیروهای امنیتی هم‌چنان به تامین امنیت و پیش‌برد وظایف شان مسئول است و در این راستا کوچک‌ترین کم‌کاری پذیرفتنی نیست.

اکنون اما با وجودی که فرماندهی گارنیزیون کابل از تأمین کامل امنیت در روزهای تاسوعا و عاشورا و روزهای پس از آن اطمینان داده است، اما باز هم حملات روز گذشته و دو شب پیش در کابل، نشان داده که مشکلات هم‌چنان باقیست و تدابیر امنیتی کاستی‌های خود را دارد.

آصف سحر

هم رسانی