بانوان افغانستان به طالبان: به گذشته برنمی‌گردیم

۱۸ دلو ۱۳۹۷ هشدار

نشست مسکو پس از دو روز گفتگو پشت درهای بسته با صادر کردن اعلامیه‌ای مشترک به پایان رسید تا این‌ نشست سرآغاز نشست‌های آینده گفتگوهای “بین‌الافغانی” میان طالبان و چهره‌های سیاسی غیرحکومتی باشد. نشستی که اگر ادامه یابد ظاهرن حکومت کابل، غایب اصلی آن خواهد بود.

داغ شدن گفتگوهای صلح از یک‌سو امیدها به دستیابی به صلح را زنده کرده و از سوی دیگر، نگرانی‌ها نسبت به از دست دادن دستاوردهای ۱۷ ساله را نیز شدن بخشیده است. همزمان با برگزاری نشست مسکو، بانوان افغانستان در تلاشی برای حفظ حقوق بانوان افغانستان، کارزاری را زیر نام “به گذشته بر نمی‌گردیم” راه اندازی کرده‌اند تا اینگونه در برابر تفکر طالبانی در زمینه حقوق بانوان، موضع‌شان را مشخص کنند.

نرگس نهان، سرپرست وزارت معادن و پطرولیم افغانستان که در این کارزار پیوسته است، می‌گوید که این کارزار به هدف سهم برابر بانوان، حفظ نظام سیاسی، حقوقی که در قانون اساسی آمده و حمایت از نیروهای امنیتی راه اندازی شده است.

اعلامیه‌ی نشست مسکو نیز بیان می‌کند که طالبان حاضر شده‌اند تا یک شمار از حقوق بانوان را به رسمیت بشناسند، اما تاکید کردند که این حقوق باید مطابق با اصول اسلامی باشد. درج عبارت “مطابق اصول اسلامی” بسیاری از بانوان افغانستان را نگران رفتن به گذشته و از دست دادن حقوق نسبی‌شان ساخته است. خیلی‌هایی که در این کارزار پیوسته اند می‌گویند که مشکل در حقوقی که برای بانوان در قرآن درنظر گرفته شده ندارند، بل نگران تفسیر و برداشتی هستند که طالبان از قرآن و اسلام‌ دارند.

میترا مهران، از فعالان حقوق زن در این مورد می‌گوید:”ما می‌دانیم تفسیری که طالبان از این عبارت دارند چه است. شلاق‌زنی پیش چشم همه، سنگسار، دوری از تحصیل، محصور کردن در خانه، قدم زدن درحالی که با یک مردم محرم همراهی شود…”

یکی دیگر از بانوان افغان که هنوز دوران طالبان و وضعیتی که در آن زمان داشتند را بیاد دارد از بانوان دیگر می‌خواهد که حالا باید بایستند، زخم‌های روانی زمان طالبان را به انرژی تبدیل کنند، تجملی‌ترین لباس‌شان را به تن کنند و برای آبادی افغانستان به سختی کار کنند.

آنچه این بانوان با راه اندازی کارزار “بانوان افغانستان به گذشته برنمی‌گردند” خواهان حفظ آن پس از توافق احتمالی صلح هستند، با تعریفی که طالبان از اسلام و حقوقی که اسلام برای بانوان درنظر گرفته است، در تضاد قرار دارد.

طالبان در دو روز نشست مسکو هرباری که توسط خبرنگاران در مورد حقوق بانوان مورد پرسش قرار گرفتند، از احتیاط کار گرفتند و در کنار احترام به حقوق بانوان، عبارت‌هایی چون “مطابق اصول اسلامی” و “در چارچوب اسلام” را استفاده کردند.

مساله‌ای که خود نیاز به گفتگوی بیشتر دارد تا مشخص گردد که اسلام طالبانی تا کدام مرز و محدوده برای بانوان، آزادی و حقوق در نظر گرفته است.

فرنگیز شاه، مشاور پالیسی کمیسیون حقوق بشر افغانستان نیز در پیوند به حفظ دستاوردهای بانوان درصورتی که طالبان دوباره به دولت بپیوندند گفته که در گفتگو با طالبان، باید روی حفظ دموکراسی تاکید شود و نیز اگر طالبان صلح می‌خواهند باید بانوان را به عنوان طرف دیگر روند گفتگوهای صلح که حق مساویانه دارد بپذیرند.

نگرانی از برباد رفتن حقوق و آزادی‌های بانوان که در دوره پساطالبانی به دست آورده از نگرانی‌های اصلی شورای عالی صلح افغانستان نیز است، چنانچه اعضای بانوی بورد شورای عالی صلح افغانستان در واکنش به سهم کم‌رنگ بانوان در گفتگوهای صلح پسین گفته اند که نسبت به آینده بانوان پس از توافق صلح نگران هستند.

این اعضای بانوی شورای عالی صلح، خواهان سهم قابل توجه بانوان در گفتگوهای صلح هستند و نیز هشدار می‌دهند که نادیده گرفتن بانوان در این گفتگوها می‌تواند روند صلح را به ناکامی رو به رو کند.

فراتر از جغرافیای افغانستان، انگار بازگشت طالبان، ترس به دل شهروندان غیرافغانستانی نیز انداخته است. ترس از اینکه مبادا بانوان افغانستان، دوباره دنیا را از پشت دریچه‌ی مشبک‌دار چادری‌ها ببینند، چنانچه بانو آلیتا میلر، نماینده سازمان ملل در بخش بانوان در افغانستان با نشر تصویری از دختران فوتبالیست و شور و شعفی که از چهره‌ی تماشاچیان بانوی این مسابقه می‌بارد، به گونه‌ای نگرانی‌اش از درخطر بودن این حقوق را بیان کند.

از همین‌رو، این نماینده‌ی سازمان ملل نیز با بانوان افغانستان همصدا شده و نوشته که بانوان افغانستان به گذشته برنمی‌گردند.

هم رسانی