چرا افراد با تجربه برای مدیریت کمیسیون‌های انتخابات معرفی نشدند؟

۱۲ حوت ۱۳۹۷ هشدار

مطابق قانون جدید انتخابات، اعضای کمیسیون‌های انتخاباتی به روز جمعه گذشته به طور علنی در ارگ ریاست جمهوری انتخاب شدند. نامزدان انتخابات ریاست جمهوری از میان ۸۱ نفر که معرفی شده بودند ۱۴ را انتخابات کردند.گزینش این افراد جنجال حکومت با نامزدان و احزاب سیاسی را فرونشاند.

حکومت جلسه معرفی و انتخاب نامزدان را در ارگ ریاست جمهوری برگزارکرد و با آن نشان داد که انتخاب اعضای کمیسیون‌های انتخابات به صورت قانونی و دموکراتیک صورت گرفته است. اما در نتیجه آن کسانی به‌عنوان اعضای کمیسیون‌های انتخابات برگزیده شده اند که بیشتری آنها تجربه مدیریت امور انتخابات را ندارد و افراد مسلکی در این بخش نیستند.

توانایی مدیریت، تجربه‌ داشتن و بی‌طرفی به‌عنوان مهمترین شاخص برای اعضای رهبری کمیسیون‌های انتخابات پس از هر بار جنجال انتخاباتی مطرح شده و نداشتن این شاخص‌ها برای مسئولان ارشدکمیسیون‌های انتخابات، پیوسته مورد انتقاد بوده است. این بار نیز در معرفی و گزینش اعضای کمیسیون‌های انتخابات به تجربه و تخصص آنها توجه نشده است. از میان افراد انتخاب شده کسانی هم هستند که تجربه مدیریتی ندارند و یا درگذشته عضویت کمیسیون‌های انتخابات را داشته و به دلیل نبود تجربه لازم، نداشتن توانایی و سهل انگاری برکنار شده اند.

پرسش این‌است با آنکه درگزینش اعضای رهبری کمیسیون‌های انتخابات، احزاب و نامزدان نقش داشتند و پس از ماه‌ها بحث در مورد شیوه گزینش آنها، چرا این بار نیز افراد باتجربه و مسلکی برای عضویت کمیسیون‌های انتخابات معرفی نشدند.

عامل اصلی این ناکامی، سیاسی شدن گزینش مسئولان کمیسیون انتخابات و معیار آنست. در قانون جدید انتخابات، صلاحیت معرفی به احزاب داده شده و طبیعی است که احزاب افرادی را معرفی می‌کنند که عضویت آنها را داشته باشند. به این صورت به ندرت افرادی مسلکی و با تجربه در احزاب پیدا می‌شود که برای رهبری کمیسیون انتخابات نامزد شوند و شرایطی لازم را نیز داشته باشند. عامل دیگر جنجال‌های انتخاباتی، نبود اراده قوی برای تقویت دموکراسی در حکومت است. حکومت، نامزدان و احزاب هرکدام می‌خواهند درکمیسیون انتخابات نفوذ داشته باشند تا بتوانند نتایج انتخابات را به نفع شان رقم بزنند و یا بخواهند با آن جلو نفوذ یکدیگر را بگیرند.

با آنکه افغانستان چندین دور انتخابات بزرگ را برگزار کرده و جنجال‌های انتخاباتی حتی نظام سیاسی افغانستان را نیز تهدید کرده است؛ اما هنوز هم اراده قاطع برای حمایت بنیادی از انتخابات به‌عنوان ممثل دموکراسی شکل نگرفته است. در این میان رهبران دولت بیشتر از همه به نام انتخابات و دموکراسی بازی کرده و می‌کنند و در پشت هر رسوایی انتخابات، اراده نامیمون از درون حکومت نقش داشته است.

باتوجه به مسایلی که یادآوری شد، هرچند انتخاب کمیشنران جدید کمیسیون انتخابات، جنجال در این مورد را حل کرده اما به دلیل بی‌تجربه بودن مدیران کمیسیون‌های انتخابات، انتظار نمی‌رود که آنها بتوانند انتخابات ریاست جمهوری را سالم برگزار کنند و جلو تقلب گرفته شود. درگذشته تمامی انتقادها و رسوایی متوجه حکومت بود و یک کانال نفوذ و دخالت در کار کمیسیون‌های انتخابات، وجود داشت؛ اما اکنون احزاب سیاسی و نامزدان، شریک نارسایی‌ها و جنجال‌های انتخاباتی خواهند بود. تازمانی‌که برخورد با نهادهای انتخاباتی سیاسی باشد، زمینه هرگونه نارسایی، فساد، تقلب و رسوایی در انتخابات وجود دارد و برچیده نمی‌شود. بهترین راه این‌است، نهادهای انتخابات که مسئول برگزاری انتخابات و پاسدار دموکراسی هستند، باید تقویت یابند. در رهبری آنها افراد بی‌طرف، مسلکی، متخصص و با تجربه که بتوانند انتخابات را به خوبی مدیریت کنند قرار بگیرند. نهادهای انتخاباتی، صلاحیت لازم برای برگزاری انتخابات و هرگونه تغییر در شیوه و مدیریت آن را نیز داشته باشند و در غیرآن جنجال در مورد انتخابات از بین نمی‌رود و دموکراسی نیز آسیب پذیر باقی می‌ماند.

بایا صفدری

هم رسانی