خلوت‌گر: خبرنگاران نباید با خشونت‌هایی که علیه شان صورت می‌گیرد، عادت کنند

۱۶ قوس ۱۳۹۶ هشدار

دفتر ‎نی، حمایت کننده رسانه‎های افغانستان، از افزایش بی‏سابقۀ خشونت علیه خبرنگاران در شهر کابل، از زمان حکومت وحدت ملی نگرانی دارد. رئیس اجرایی نی می‏گوید افزایش خشونت علیه خبرنگاران موجب شده تا آن‌ها با کمک نهادهای استخباراتی و کشفی با انجام یک نظرسنجی مشخص بسازد که چه تعداد از خبرنگاران خواستار پی‌گیر خشونت با خبرنگاران اند و چه تعداد دیگر مخالف انجام تحقیق و بررسی در این مورد شده اند.

مجیبخلوتگر رییس اجرایی نی امروز پنج‌شنبه در یک کنفرانس خبر گفت، حکومت پس از شانزده سال مجبور شده که تعهد کند تا قضایای خشونت علیه خبرنگاران را به طور جدی بررسی کند و به تعقیب آن کمیته‎ای تشکیل شد که تمامی قضیه‏ها و پرونده‌های خشونت علیه خبرنگاران را دسته‏بندی نمایند.

او افزود، نهادهای امنیت ملی، وزارت دفاع،  نهادهای عدلی و قضایی، ثارنوالی و دادگاه عالی، متعهد شدند تا قضایا را بررسی کنند. خلوتگر، مشکل اساسی این موضوع را ترس خبرنگاران می‎داند که حاضر نیستند، قضایای خشونت را پی‌گیری کنند.

به باور او اگر این روند هم‌چنان ادامه پیدا کند تمام فعالیت‏‎ها و دادخواهی‏هایی که در طول این ده سال در این زمینه صورت گرفته است است، بی فایده خواهد بود.

بسیاری از خبرنگاران از دنبال کردن پرونده های شان منصرف شده اند

خلوتگر افزود که در این نظرسنجی ۲۳۱ خبرنگار اشتراک کرده بودند و از این میان، ۱۷۷ خبرنگار با این خشونت‌ها رو به رو شده اند. او گفت ۵۶ درصد خبرنگاران گفته اند که دوست ندارند قضایای شان از سوی نهادهای عدلی و قضایی پیگیری شود، اما ۴۴ درصد خبرنگاران موافق بررسی شدن قضایای خشونت بودند.

نبود وقت کافی برای پی‌گیری پرونده‌ها

بر اساس این نظرسنجی، ۲۴ درصد خبرنگاران گفته اند، که وقت کافی ندارند تا قضایای خود را پی‌گیری کنند. آقای خلوت‌گر، نبود وقت کافی برای خبرنگاران را، وضع محدودیت از سوی مدیران رسانه‌ها می‌داند که به خبرنگاران شان اجازه دنبال کردن پرونده‌های خشونت علیه آنها را نمی‌دهند.

خلوتگر گفت: “اگر در صورتِ رخ‌دادن خشونت علیه خبرنگاران شان مانع خبرنگار می‌شوند تا شکایت و پی‌گیری نکند این خود نیز جرم پنداشته می‌شود.”

بر اساس این نظرسنجی، ۶۰ درصد خبرنگارانی که مخالف دنبال شدن پرونده های شان بودند، به این باور بودند خشونتی که با آن رو به رو شده اند، کمتر از موردی خواهد بود که در جریان پی‌گیری قضایا به درد سر مواجه شوند. رئیس نی، دلیل این کار را ترس از این‌که مبادا خشونت بیشتر شود، می‌داند و این سبب شده تا خبرنگاران خشونت‌های صورت گرفته با خود را نادیده بگیرند.

در این نظرسنجی ۶ درصد گفته اند که خانواده‌های شان نمی‌گذارند، پرونده‌های شان بررسی شود و ۶ درصد دیگر نیز گفته اند که ادارات شان مانع بررسی و پی‌گیری قضایای خشونت می‌شوند. ۶ درصد دیگر نیز در این نظرسنجی گفته اند که به نظام عدلی و قضایی افغانستان باور ندارند.

خبرنگاران افغانستان حتا در نزدیک دفتر کار شان نیز امنیت ندارند

به باور آقای خلوت‌گر، دادخواهی و پی‌گیری پرونده‌ها، حق اساسی خبرنگارنِ است که حق شان ضایع می‌شود.

آقای خلوت‌گر، حکومت را مقصر اصلی ترس آن عده خبرنگارانی می‌داند که از پی‌گیری قضایای شان منصرف می‌شوند. او علاوه کرد که نهادهای امنیتی، قضایی و عدلی افغانستان به جامعه رسانه‌یی افغانستان و تمامی خبرنگارانی که خواهان بررسی نشدن قضایای شان هستند، باید این اطمینان را بدهند که پرونده‌های خبرنگاران در حال بررسی و رسیدگی است.

افزایش شدید خشونت علیه خبرنگاران

مجیب خلوتگر با نگرانی می‌گوید، در این اواخر خبرنگاران از سوی افراد ناشناس مورد لت و کوب قرار می‌گیرند که این کا به صورت بی سابقه افزایش یافته است. او تأکید کرد: “همه روزه ما شاهد این هستیم که حتی در قلب کابل خبرنگاران از سوی افراد نامعلوم مورد ضرب و شتم قرار می‌گیرند.”

افغانستان دومین کشور خطرناک برای خبرنگاران در جهان است. خبرنگاران در افغانستان از سوی گروه‌های مختلف به شمول دولت این کشور مورد تهدید قرار دارند. این کشور پس از سوریه بالاترین میزان کشته شدن خبرنگاران را دارد. در ماه‌اسد ام‌سال، کمیته مصوونیت خبرنگاران در کابل، از افزایش تهدیدها علیه خبرنگاران نگرانی شان را بیان کردند.

افزایش خشونت با خبرنگاران نهادهای حامی رسانه ها را نگران کرده است

گروه طالبان و داعش، بزرگ‌ترین تهدید علیه خبرنگاران در افغانستان اند. به علاوهء این دو گروهِ تروریستی، گروه‌های مافیایی، قدرت‌مندان و دولت افغانستان نیز هم‌واره با خبرنگاران خشونت کرده و آن‌ها را لت‌وکوب، توهین و تحقیر می‌کنند.

هر چند با وجود تمام تهدیداتی که در افغانستان بر سر راه خبرنگاران است، اما این گروه هم‌وراه با پذیرفتن خطر، بدون هیچ‌گونه ترسی به اطلاع‌رسانی برای مردم از بخش‌های مختلف ادامه می‌دهند. با آن‌که آمار خشونت علیه خبرنگاران و تعداد کشته‌شده‌گان آن‌ها در گزارش نهادهای حامی رسانه‌ها همه‌ساله رو به افزایش است. اما این کار مانع کار خبرنگاران نشده‌‌است.

این در حالیست که حدود یک ماه پیش افراد مسلح ناشناس شب هنگام به یک خبرنگاران جوان را در غرب کابل شلیک کردند. چند روز پس از این رویداد، یکی از مجریان مطرح تلویزیون یک نیز از سوی افراد ناشنای در حوزه دهم شهر کابل هدف حمله قرار گرفت.

روز گذشته نیز یک خبرنگاران تلویزیون خصوصی خورشید در کابل، در نزدیک دفتر کارش توسط افراد ناشناس مورد ضرب و شتم قرار گرفت. آقای خلوت‌گر از حکومت افغانستان خواست تا در تنظیم و تأمین امنیت خبرنگاران در نزدیکی رسانه‌های شان دست کم، امنیت آن‌ها را تضمین کند.

مجیب خلوت‌گر رییس اجرایی نهاد حمایت کننده رسانه های آزاد افغانستان

به خشونت‌ها نباید عادت کرد

با این حال رییس نی، به هشدار می‌گوید، خبرنگاران بیش‌ترین آسیب‌پذیری را در افغانستان دارند و اگر در مورد خشونت‌های شان خاموشی اختیار کنند، سبب می‌شود تا خشونت‌ها علیه آن‌ها افزایش یابد. آقای خلوت‌گر تأکید می‌کند که باید این خاموشی ها شکستانده شود. رییس نی می‌گوید:” اگر یک کمپاینِ که متشکل از تمامی خبرنگاران همراه باشد فعالان جامعه مدنی هم کمک بکنند، این راه‌کار می‌تواند موثریت و کارایی بهتر داشته باشد. معمولا وقتی خشونت علیه خبرنگار رخ می‌دهد، دیگر خبرنگاران و یا مسئولین همان رسانه پیشنهاد می‌دهند تا با این خشونت‌ها کنار بیاید و برایش عادی شود.”

یک تن از خبرنگاران به هشدار در مورد خشونت‌ها می‌گوید:” چند ماه قبل من تازه به کار رسانه‌ی روی آوردم و برای پوشش خبری به کنفرانس رفته بودم موقع بیرون شدن پولیس‌ها من را با کلمات زشت و شرم آوری تحقیر کردند و می‌گفتند تو خبرنگار نیستی و برای خوش‌گذرانی آمدی. در این برنامه حتی یکی از هم‌کارانم که مرد بود را مورد لت و کوب قرار دادند.”

در مقابل مدیر این خبرنگاران به آن‌ها می‌گویند که این قصه عادی است و باید از این مساله بگذرند. چیزی که به باور آقای خلوت‌گر هیچ مدیری حق ندارد به خبرنگارش بگوید از کدام خشونت بگذرد و کدامش را پی‌گیری کند.

نرگس میرزایی

هم رسانی